Sanırım okuduğum en aydınlık Monika Maron kitabı bu. Johanna’nın durmadan kendiyle ve dünya ile didişen sorguları, hayatımın şu dönemine cuk oturuyor. O yüzden çok, çok, çok beğendim. Bu kadının mikro insanlık hallerini toplumsal mevzularla ilişkilendirmesine ve sonra dönüp okura akıtmasına bayılıyorum. Küçücük bir bakıştan, unutulmuş bir anıdan, sokakta duyulan bir cümleden yola çıkıyor; oradan ilişkilere, aileye, işe, memlekete varıyor. Ama bunu öyle sakince, öyle berrak bir dille yapıyor ki, okurken hem gülümsüyorum hem içimden “evet ya, tam da böyle” diyorum.
Johanna’yı çok sevdim, en çok da kafa karışıklığını sevdim. Soru soruyor, geri çekiliyor, kendi kendine itiraz ediyor; sonra başka bir kapı aralıyor. Bu dalgalanma öyle tanıdık ki. Ben de benzer yerlerden geçiyorum belki; o yüzden sözcükleri doğrudan kalbime içime dokundu.
Maron’un dili yine pırıl pırıl. İnce bir mizah, hafif bir hüzün, sabırlı bir merak… Ve arada şöyle muazzam cümleler: “Ama zaten bütün aşklar, ilk-imgesi bir şekilde genlerimizde olan ve bu fani dünyada gerçekleşmesi için peşinden koşup durduğumuz harikulade bir mutluluk hayalinden başka bir şey değildi.” Bu pasaja uzun uzun baktım; kendimi, geçmişimi, beklentilerimi kurcaladım.
Sevgili Monika Maron, seni çok ama çok seviyorum.
