Alberto Manguel ile bir süredir ayrı kalmıştık, Efsanevi Yaratıklar vasıtasıyla tekrar kavuştuk. Özleşmişiz!
Manguel’in yaratıkları bildiğimiz anlamda yaratıklar değil, “yaratılmış”lar aslında onlar. Manguel, hayatında yer etmiş kurmaca karakterlerin / yaratılmışların bir dökümünü sunuyor bu kitapta.
Şöyle başlıyor Efsanevi Yaratıklar: “Biyoloji bize kanlı canlı varlıklardan türemiş olduğumuzu söylüyor ama içten içe biliyoruz ki biz kalem kağıttan türeme hayaletlerin kızları ve oğullarıyız.”
Ah, öyle değil miyiz sahiden de? (Bu noktada bizzat kendi adımın bir romandan geldiğini hatırlayıp gülümsüyorum. 🤍)
Sonra şöyle devam ediyor: “Kurmaca anlamına gelen fiction sözcüğü İngilizceye on beşinci yüzyılın başlarında girdi ve anlamı ‘yaratılmış veya hayal edilmiş şey’di. Etimoloji sözlüklerinin dediğine göre, İngilizceye Fransızcadan geçmiş. Fransızcada da ‘kilden yoğurmak ya da biçimlendirmek’ anlamına gelen Latince ‘fingere’ fiilinden türemiş. Bu durumda fiction, yaşamın en başındaki topraktan Yazar’ın suretinde yoğrulup yine Yazar tarafından içine hayat nefesi üflenmiş bir tür sözel Âdem oluyor. Belki de dış görünüşlerinin aksine, kurmaca karakterlerin en iyilerinin kanlı canlı dostlarımızdan daha canlı görünmesi bundandır.”
Anlayacağınız, Manguel bize kurmacalardan edindiği dostlarını anlatıyor ve pek çok ortak arkadaşımız olduğunu da görüyoruz böylelikle. Kırmızı Başlıklı Kız’dan Charles Bovary’e, Süperman’den Hacivat ve Karagöz’e, Quasimodo’dan Heidi’nin dedesine; çokça tanıdık yüz var kitapta.
“Okurlar için dünyanın aydınlığa kavuşması okudukları kitapların sayfalarında gerçekleşir” diyor yazar ve bu karakterlerden neler öğrendiğini, neler öğrenebileceğimizi, neyi sembolize ettiklerini ve onları nasıl daha iyi anlayabileceğimizi her zamanki tatlı, sohbetvari üslubuyla anlatıyor. Üstelik bir de her bölüme eşlik eden, bizzat Manguel tarafından yapılmış çizimler de var kitapta.
Yine bir sürü şey öğrendim, yine bol bol gülümsedim Manguel’i okurken. Yahut belki de dinlerken demeliyim, çünkü her Manguel kitabını aynı duyguyla bitiriyorum: sanki bir şöminenin başında uzun saatler boyunca dünya tatlısı bir dededen bilgece öyküler dinlemişim gibi. 💛
