“Bir gün adam, arzusunun yol açtıklarını, yaptığı kötü şeyleri ve kanlı izleri görüyor, ama inanmayı reddediyor. ‘Tutkumun efendisiyim’ diyor adam ve kapıyor gözlerini. Bu işler böyle devam ediyor, adam hala görmezden geliyor, ta ki bir sabah arzusunu düşlemediğini, arzusunun onu düşlediğini anlayana kadar.”
Kurmaca üzerine çok yazan Alberto Manguel’in nadir kurmacalarından biri Palmiyelerin Altında Stevenson, baş kahramanı da Define Adası, Dr. Jekyll ve Mr. Hyde gibi kitaplarıyla tanıdığımız, pek çoğumuzun çocukluğunda yolunun kesiştiği ünlü yazar Robert Louis Stevenson. Manguel bu minik novellada yazarın Batı Samoa Adaları’nda geçirdiği ömrünün son günlerini anlatıyor, daha doğrusu oradan bir kurmaca devşiriyor. Manguel’in daha önce okuduğum iki kurmacasından (Bütün İnsanlar Yalancıdır ve Uzak Bir Ülkeden Haber Geldi) daha farklı buradaki dili, sanki Stevenson’ın ağzından yazmış gibi, ona bir saygı duruşu şüphesiz, zaten Manguel’in Stevenson’ı çok sevdiğini ve çocukluğunda epeyce okuduğunu, denemelerinde bundan bahsettiği için biliyoruz.
Kısacık bir roman bu ama tutkuya, bağnazlığa, ırkçılığa, şehvete, dine, inanca, yaratıcılığa ve iktidara dair bir dolu şey var içinde. Çok iyi örülmüş bir küçük öykü, üstelik okuru tasvire boğmadan da atmosferik olmayı başarıyor – tarif ettiği boğucu sıcakları tenimde hissettim resmen.
Arzuların pekala başkaları tarafından ele geçirilip bir manipülatif araca dönüşebileceğini, bunun neticesinde de hem kontrol ettiğimizi sandığımız arzu tarafından, hem de o arzuyu yöneten / yönlendiren kişi tarafından her şeyimizle ele geçirilebileceğimizi, tuhaf, sihirli bir biçimde ve bir hayalet metaforuyla anlatıyor Manguel. İnsanlara duyduğu öfkeyi dinle perdelemeye çalışan ve kendi öfkesinin Tanrı’nın gazabı olarak sunmaya çalışan misyoner Baker karakteri özellikle çok tanıdık gelecektir pek çok kişiye.
Vallahi sevdim. Manguel ne yazsa seviyorum gibi gerçi, çok da şaşırtıcı değil.
