“Comala’ya geldim, çünkü bana babamın burada yaşadığı söylendi. Pedro Páramo adında biriymiş.” Pedro Paramo işte böyle başlıyor. İlk cümlede tanıştığımız gizemli kasaba Comala’yla ilerleyen bölümlerde epeyce haşır neşir oluyoruz. (Yıllar sonra Marquez’in meşhur Macondo’suna da ilham verecek olan yer burası.)
Anlatıcımız Juan Preciado, yıllar sonra hakkı olan toprakları geri almak ve babası zengin ve zalim toprak sahibi Pedro Paramo’yu (kitaptaki katırcının tarifiyle “canlı bir öfke” o) bulmak üzere köyüne gidiyor. Comala tuhaf, tekinsiz, sessiz bir yer. Kimse konuşmuyor, garip rüzgar hışırtıları dışında kasabada hayat yok gibi. Fakat Juan sesler duyuyor durmaksızın. Bu sesler belleğinin (kendi belleği ve aslında kasabanın ortak belleği), köklerinin, hayaletlerin sesleri.
Meksika tarihine içkin en temel unsurlardan biri olan şiddet, elbette bu kitabın her yerinde. Toplumsal şiddete bireysel şiddet de eşlik ediyor. Juan’ın terkedilmiş gibi gözüken bu tekinsiz kasabada babasını arama macerasını izlerken baba-oğul ilişkisinin yine şiddetle yoğurulmuş dinamiklerine de derinlikli bir bakış atıyor yazar. Kırsaldaki denetlenmeyen hiyerarşinin yarattığı ahlaki çöküntü, yasasızlığın doğurduğu öznel yasaların boyunduruğunun bireye ve topluma yaptıkları, gücü eline geçiren birinin yaratabileceği büyük yıkım… Kitap bunları içinize işlemeyi başarıyor, fakat bir yandan da onca zalimliğine rağmen karikatürize bir kötü portresi sunmuyor size; Pedro Paramo’yu her yönüyle; zaafları, aşkı, korkularıyla betimliyor, bu acayip adamla ne yapacağınızı size bırakıyor.
