Borges dozumu almaya devam ediyorum, yani işte beynimin kapasitesi yettiğince. Yazarın 30’lu yaşlarında kaleme aldığı; felsefeye, teolojiye, edebiyata dair denemelerini içeriyor Tartışmalar. Ben de 30’lu yaşlarımdayım ama Borges’in yazdıklarının önemli bir kısmını anlamakta güçlük çekiyorum, yani gerçekten gerizekalı ve çapsız hissetmek isterseniz Borges okumanızı fena halde öneririm.
Zevzeklik bir yana, yani gerçekten, insan 35’inde bunları nasıl yazabilir ya? Edebiyata dair olanları zevkle okudum ama fizik ve metafizik konularına girdiğinde kendimi ne kadar zorlarsam zorlayayım olmuyor. Fakat yine de okuyorum çünkü anlayabildiğim kadarının bile bana ne kadar çok şey kattığının farkındayım. Bir de tabii dili: karşımda oturmuş bana tatlı tatlı anlatıyor gibi hissediyorum ve bayılıyorum bu duyguya.
Don Kişot ve Dostoyevski edebiyatı üzerinden üsluba dair söylediği şeyler kafamda bir sürü pencere açtı, keza dönüp dolaşıp Walt Whitman’a gelmelerini ve tıpkı Julian Barnes gibi Flaubert’le takıntılı olmasını da ne çok sevdiğimi hatırladım. (Niye sevdiğim bütün adamlar bu kadar Flaubert seviyor?)
Kitabın sonunda yer alan ve verdiği bir dersin metni olan “Arjantinli Yazar ve Gelenek” başlıklı denemesi sanırım en sevdiğim oldu. Bir edebiyatın ulusal olması için yerel unsurlar taşıması şart mıdır sorusu üzerinden Shakespeare’e dek uzanarak şahane bir çerçeve çiziyor ve bir sürü ezberi nefis şekilde yerle bir ediyor. Bizim gibi hala Türkçe / Türk / Türkiye edebiyatı tartışmasına saplanıp kalmış bir ülkede tabii çok sonraki bir aşama bu ama yine de üzerine düşünülecek çok şey var şüphesiz.
Yine çok zor, yine çok güzel, yine çok Borges.
